TAMANG PAGTUGON SA ISANG KRISIS KATULAD NG “RESORTS WORLD MANILA ATTACK”

Dagdag pwersa para di makatakas ang attacker

Ang active shooter ay isang indibidwal na aktibong nakatuon sa pagtatangka o pagpatay sa mga tao sa isang popula­ted area kagaya ng hotels, mall, paaralan, opisina at iba pa.

Karamihan sa mga ganitong eksena ay baril ang gamit ng shooter at wala silang pattern o method na ginagamit kung sino ang kanilang mga bibiktimahin.

Ang mga ganitong insidente ay hindi inaasahan at nangyayari ng mabilis, kailangan dito ang agarang pag-deploy ng mga pulisya upang mapuksa kaagad ang shooter.

Narito ang ilang mga kinakailangang gawin kapag nalagay sa ganitong sitwasyon.

I. Agad na mag-eva­cuate kung may mapupuntahang escape paths, siguraduhin ang mga sumusunod:

-Planuhin ang escape route.

-Agad na lumisan at huwag pansinin ang ibang ayaw sumama.

-Iwanan ang iyong mga kagamitan at huwag nang tangkaing balikan.

-Tulungan ang iba na makatakas, kung maaari.

-Pigilan ang iba na pumasok sa lugar kung nasaan posibleng naroroon ang active shooter.
-Sundin ang mga tagubilin ng anumang mga opisyal ng pulis.

-Huwag subukang galawin ang mga suga­tang tao.

-Tumawag sa 911 kapag alam mong ligtas ka na sa iyong ki­naroroonan.

II. Magtago kung hindi posible ang evacuation, maghanap ng ligtas na lugar na di iisipin ng active shooter na naroroon ka, siguraduhin ang mga sumusunod:

– Malayo sa paningin ng active shooter.

– Mag-provide ng proteksiyon kung sakali mang ang bala ay papunta sa inyong direksiyon.

-Siguraduhing hindi kayo mata-trap at huwag lilimitahan ang inyong mga options para makagalaw upang maiwasan na makapasok ang shooter.

Kung malapit naman sa inyo ang shooter ay siguraduhing:

-Naka-lock ang pintuan.

-Naka-silent ang inyong mga cellphones.

-Patayin ang mga appliances na pwedeng pagmulan ng ingay katulad ng mga radyo at telebisyon.

-Magtago sa mga malalaking kasangkapan, katulad ng mga cabinet at mga malalaking lamesa.

-Manatiling tahimik.

Kung hindi naman posibleng gawin ang pagi-evacuate o pagtatago ay:

– Maging kalmado at klaro lagi ang kaisipan.

-I-dial ang 911 kung posible upang mai-alerto ang mga awtoridad kung nasaan ang lokasyon mo at ng shooter.

-Kung hindi ka maaa­ring magsalita ay iwanan lang na nakakonekta ang iyong tawag sa 911 at hayaang marinig ng dispatcher ang nangyayari.

III. Bilang last resort, kung ang pag-evacuate o pagtakbo at pagtatago ay hindi magagawa sa inyong kinaroroonan at nasa tiyak na panganib na ang inyong buhay ay lumaban kayo sa shooter.

-Pairalin ang survival mindset ninyo at ipaglaban ang inyong sarili.

-Maghanap ng bagay na maaaring gawing sandata katulad ng mga fire extinguisher, mga upuan at iba pang matutulis na bagay.

-Bumuo ng isang plano kasama ang iba pa kung paano matatalo ang shooter, kinakaila­ngang wala kang panga­ngailangan at siguradu­hing maisasagawa ito para maipagtanggol ang sarili at matalo ang shooter.

-Panatilihing kalmado at tahimik ang iyong mga kasama.

KAPAG DUMATING NA ANG MGA ALAGAD NG BATAS

K-9 dog ginamit din sa RWM crisis
K-9 dog ginamit din sa RWM crisis

Ang layunin ng mga alagad ng batas ay upang pahintuin ang active shooter sa lalong madaling panahon, magtutungo ang mga awtoridad patungo mismo sa lugar kung saan narinig ang huling putok.

-Ang mga awtoridad ay karaniwang dumadating ng nasa apat na grupo o teams.

-Maaari silang mga nakasuot ng regular nilang patrol uniforms o external bulletproof vest.
-Armado sila ng rifles, shotguns o handguns.

Ano ang dapat na reaksyon kapag dumating na ang mga alagad ng batas:

– Manatiling kalmado at sundin ang instructions ng mga awtoridad.

– Ibaba ang anumang bagay na hawak ninyo sa inyong mga kamay.

– Agarang itaas ang inyong mga kamay.

– Panatilihing makikita ang mga kamay sa lahat ng oras.

– Iwasan ang paggawa ng mabilis na paggalaw patungo sa mga opisyal tulad ng paghawak sa kanila para sa kaligtasan.

– Iwasan ang pagturo, magaralgal o sumigaw.

Ang mga mauunang alagad ng batas na dara­ting ay hindi hihinto at tutulungan agad ang mga injured persons.

Maaari rin silang hu­mingi ng tulong sa mga indibidwal na kayang magbuhay o umalalay upang maialis ang mga nasugatang katao.

Magsasagawa din ng pagtatanong ang mga awtoridad sa mga nakasaksi, kung ano ang kanilang pagkakakilanlan at ano ang nasaksihan.

MAGSAGAWA NG TRAINING PARA SA MGA STAFF

Senaryo sa RWM nang atakihin ng nag-iisang gunman
Senaryo sa RWM nang atakihin ng nag-iisang gunman

Ang pinaka mainam na paghahanda sa mga staff kung may active shooting situation ay ang mag-create ng Emergency Action Plan (EAP) at magsagawa ng mga trai­ning at exercises.

Ang isang epektibong EAP ay kabilang ang mga sumusunod:

– Mga preferred method ng pag-uulat ng sunog at iba pang mga emergencies.

– Mga evacuation po­licy at procedures.

– Mga emergency escape procedures at route assignments katulad ng mga floor plans at safe areas.

– Mga contact informations at responsibilidad ng mga indibidwal na makipag-ugnayan sa ilalim ng EAP.

– Mga impormasyon ng mga lokal na mga ospital katulad ng kanilang mga telephone numbers at distansiya mula sa inyong lokasyon.

-Tiyakin na ang inyong mga pasilidad ay may hindi bababa sa dalawang evacuation routes.

-Isama ang mga lokal na pulisya at mga first responders sa pagsasagawa ng training exercises.

– Hikayatin ang mga local law enforcement, emergency responders, SWAT Teams, K-9 Teams at Bomb Squad na sumali sa pagsasagawa ng training.

PREVENTION

– Pangibabawin ang pagiging magalang at magkaroon ng respeto sa inyong pinagtatrabahuhan at sa lahat ng tao.

– Magkaroon ng kamalayan ng mga indikasyon ng karahasan sa lugar ng trabaho at gumawa agad ng maayos at magandang remedial actions.